موضوع مقاله: کاندینسکی و شکلگیری هنر انتزاعی
مقدمه
تاریخ هنر مدرن جهان بدون نام و اندیشههای واسیلی کاندینسکی (Василий Кандинский)، نقاش و نظریهپرداز برجسته روس، ناقص است. او کسی بود که با فاصله گرفتن از بازنمایی دقیق دنیای پیرامون، گامی انقلابی برداشت و بنیانگذار نقاشی انتزاعی یا همان هنر ناب (абстрактное искусство) شد. در این مقاله، مسیر هنری این هنرمند بزرگ روس و تأثیر تفکر او بر تحولات هنر تجسمی را بررسی میکنیم.
ریشههای روسی و تغییر مسیر از حقوق به نقاشی
واسیلی کاندینسکی در سال ۱۸۶۶ در مسکو متولد شد. او در جوانی به تحصیل حقوق و اقتصاد پرداخت و حتی به مقام استادی دانشگاه رسید؛ اما ملاقات او با دو پدیده فرهنگی عمیق، مسیر زندگیاش را تغییر داد: نخست، تماشای نمایشگاه نقاشان امپرسیونیست فرانسوی و دوم، تجربههای شنیداری و دیداری او از موسیقی واگنر و هنرهای عامیانه روسیه. کاندینسکی متوجه شد که رنگ و خط میتوانند استقلالی کامل داشته باشند، درست مانند نتهای موسیقی که بدون داشتن معنای واژگانی مشخص، بر روح انسان تأثیر میگذارند.
در زبان روسی، کلمه «هنر» искусство (iskusstvo) و کلمه «انتزاع» абстракция (abstraktsiya) نامیده میشوند. کاندینسکی با ترکیب درک عمیق خود از فلسفه، موسیقی و فرهنگ روسیه، واژگان جدیدی در این حوزه خلق کرد.
تولد هنر انتزاعی و نقش رنگ در اندیشه کاندینسکی
نقش کاندینسکی در شکلگیری هنر انتزاعی زمانی تثبیت شد که او در سالهای نخست قرن بیستم، موضوعات قابلتشخیص را از بومهای خود حذف کرد. او معتقد بود که شکل (форма) و رنگ (цвет) به خودی خود حامل معنا و احساس هستند. در زبان روسی، رنگ زرد жёлтый (zhyoltyy) و رنگ آبی синий (siniy) برای او دارای ارزشهای روانی کاملاً متفاوتی بودند؛ زرد را نماد پویایی و تندخویی و آبی را نماد آرامش و عمق میدانست.
کاندینسکی در سال ۱۹۱۰ نخستین اثر کاملاً انتزاعی خود را خلق کرد و در سال ۱۹۱۲ کتاب معروف خود درباره معنویات در هنر را منتشر نمود. این کتاب به تبیین فلسفی چرایی نیاز هنر به رهایی از بند اشیاء مادی پرداخت.
گروه سوارکار آبی و تأثیرات متقابل فرهنگی
کاندینسکی به همراه چند هنرمند دیگر، گروه هنری «سوارکار آبی» یا به روسی Синий всадник (Siniy vsadnik) را تأسیس کرد. این گروه نقش مهمی در ترویج هنر مدرن در اروپا داشت. نام این گروه بازتابی از علاقه کاندینسکی به رنگ آبی و همچنین اسب و سوارکار در اسطورهشناسی و فرهنگ عامه روسیه بود. اسب و سوارکار در آثار او غالباً نماد رهایی روح انسان و غلبه بر کهنگیهای دنیای مادی بودند.
جمعبندی
واسیلی کاندینسکی فراتر از یک نقاش، یک متفکر بزرگ بود که مرزهای درک ما از تصویر و رنگ را جابهجا کرد. او با گذر از هنر سنتی به هنر انتزاعی، راه را برای نسلهای بعدی هنرمندان مدرن هموار ساخت. میراث او در موزههای بزرگ مسکو و سنتپترزبورگ همچنان الهامبخش پژوهشگران و دوستداران هنر است و نشان میدهد که زبان رنگ و خط، زبانی جهانی و فراتر از مرزهای کلمات است.
نویسنده و تهیهکننده: محمدمهدی روبین
Russian Learning
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر